List informacyjny nr.
10/2007
Drogie Koleżanki i Drodzy Koledzy,
Listopad - 2007
Minęło 6 tygodni od naszego spotkania na warszawskich zjazdach
polonijnych i Radzie Prezesów EUWP. Ze smutkiem przyjmujemy
wiadomości o śmierci naszych kolegów i przyjaciół. W Polsce odbyły
się wybory do Sejmu RP i rozpoczął urzędowanie nowy rząd.
Zamieszczamy poniżej kilka informacji o wydarzeniach w tym
okresie.
Łączę serdeczne pozdrowienia
Tadeusz Pilat - Prezydent EUWP
Spis treści:
1) Warszawskie zjazdy polonijne
2) Zmarł Mieczysław Rasiej
3) Polonijny Festiwal Multimedialny
4) Konferencja Polonijna w Szczecinie
5) Senacka Komisja Spraw Emigracji i Łączności z Polakami za
Granicą
6) Sejmowa Komisja Łączności z Polakami za granicą
7) Związek nauczycielski w Szwecji
8) Wystawa kresowa w Paryżu
9) V Zjazd Federacji „Polonia”
10)
Sprawa
prac nad statutem EUWP
* * *
1) Warszawskie zjazdy polonijne
W Warszawie odbyły się trzy ważne
wydarzenia polonijne: III Zjazd Polonii i Polaków z Zagranicy
(22-26 września),Rada Prezesów EUWP (26 września) i Walny Zjazd
Rady Polonii Świata (27 września). Ponieważ wszyscy byliśmy w
Warszawie obecni, odnotowujemy tylko parę spostrzeżeń.
III Zjazd Polonii i Polaków z Zagranicy
miał tym razem najwspanialszą z możliwych oprawę, sale Sejmu i
Senatu Rzeczpospolitej, Zamek Królewski oraz obecność Prezydenta
RP i premiera. Zawdzięczamy to niewątpliwie Marszałkowi Bogdanowi
Borusewiczowi, niewymienionemu w czasie oficjalnych podziękowań.
Wysokiemu statusowi oprawy nie zawsze towarzyszył odpowiedni
poziom dyskusji.
Rada Prezesów EUWP bardzo krótka - z
przyczyn organizacyjnych i czasowych odbyła się w Stowarzyszeniu
„Wspólnota Polska”, choć nie w tym lokalu w którym została
zaplanowana.
Walny Zjazd Rady Polonii Świata właściwie
się nie odbył, gdyż nie przeprowadzono głównych zadań statutowych
zjazdu. Pod nieobecność prezesa przedłużono długą pięcioletnią
kadencję jeszcze o rok.
2) Zmarł Mieczysław Rasiej
Z Włoch nadeszła bardzo smutna wiadomość.
16 października zmarł wieloletni Prezes Związku Polaków we
Włoszech Mieczysław Rasiej. Pogrzeb odbył się 19 października w
parafii Sant’Angelli Custodi w Turynie. Poniżej zamieszczamy list
kondolencyjny od EUWP, jednocześnie pragniemy podziękować Państwu
Trezzani za pomoc jaką wykazali Sekretariatowi EUWP w uhonorowaniu
naszego zmarłego przyjaciela podczas uroczystości pogrzebowych.
Szwecja - Landskrona – 16
października 2007 r.
Zarząd Związku Polaków we Włoszech, Rzym
Szanowni Państwo, Drodzy Rodacy
we Włoszech,
Z głębokim żalem przyjęliśmy wiadomość o śmierci
Waszego wieloletniego i zasłużonego Prezesa, Mieczysława Rasieja.
Odszedł od nas nie tylko jeden z najważniejszych działaczy
polonijnych w Europie, ale również człowiek nam wszystkim i mnie
osobiście bardzo bliski.
Mietek był moim przyjacielem. Poznaliśmy się w
1994 roku w Pułtusku i odtąd łączyło nas wzajemne zrozumienie,
życzliwość, współpraca i przyjaźń.
Jeszcze tak niedawno, na kilka tygodni przed
Zjazdem w Warszawie rozmawialiśmy telefonicznie i snuliśmy wspólne
plany na przyszłość. Nie spodziewałem się, że dziś już go nie
będzie wśród nas. Mietek był aktywnym członkiem naszej
europejskiej wspólnoty. Swoim doświadczeniem wnosił wiele do
naszych obrad i ważnych decyzji. Śmierć Jego jest wielką stratą
dla nas wszystkich i dla europejskiego ruchu polonijnego.
W imieniu wszystkich organizacji Europejskiej Unii
Wspólnot Polonijnych, Sekretariatu i moim własnym pragnę przekazać
członkom Waszej organizacji oraz najbliższym zmarłego wyrazy
wielkiego żalu i szczerego współczucia.
Niech Bóg obdarzy drogiego nam
Przyjaciela szczęściem wiekuistym.
Pogrążony z Wami we wspólnej
żałobie
Tadeusz Adam Pilat, Prezydent
Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych
3) Polonijny Festiwal Multimedialny
15 października ogłoszono wyniki
Polonijnego Festiwalu Multimedialnego „Polskie Ojczyzny 2007”.
Wśród nagrodzonych prac był m. in. spektakl Teatru Trzech Pokoleń
z Danii p.t. „My, kawalery błędne...” Marii Małaśnickiej
Miedzianogóry zrealizowany przez Polowizję.dk. Przedstawienie
zdobyło I nagrodę w kategorii „Film fabularny, widowisko”.
Natomiast w kategorii „Strony internetowe Polonii” portal
Federacji „Polonia” www.federacja-polonia.dk zdobył wyróżnienie.
4) Konferencja Polonijna w Szczecinie
W Szczecinie odbyła się w dniach 18-20
października VI Międzynarodowa Konferencja Polonijna pt. „Diaspora
kobiet polskich”, zorganizowana przez Ośrodek Studiów i Badań
Polonijnych Uniwersytetu Szczecińskiego oraz Europejską Unię
Wspólnot Polonijnych. Jej celem było zaprezentowanie poglądów nt.
roli, jaką odgrywają kobiety – uczestniczki polskiej diaspory oraz
ich sytuacji za granicą, gdzie mieszkają w skupiskach polskich
mniejszości narodowych. Porównywano też rolę kobiety na obczyźnie
i w Polsce.
Zdaniem prof. Jacka Leońskiego,
dyrektora Ośrodka Studiów i Badań Polonijnych Uniwersytetu
Szczecińskiego, kobiety odgrywają dziś szczególną rolę w życiu
społecznym i kulturowym polskiej diaspory. O roli kobiet polskich
w życiu emigracyjnym mówiła też w swoim wystąpieniu Helena
Miziniak z Wielkiej Brytanii, honorowy prezydent Europejskiej
Unii Wspólnot Polonijnych. Jej zdaniem problem diaspory kobiet
polskich, to temat, który obejmuje cały zespół zagadnie związanych
z życiem i działalnością Polek na obczyźnie.
Tegoroczna konferencja w Szczecinie
chciała, choć w niewielkim procencie, dokonać podsumowania roli
jaka odgrywały i nadal odgrywają na emigracji nasze kobiety:
matki, żony, siostry, córki. Organizatorzy konferencji
przygotowują, w kolejnym tomie Diaspory – wydawanej przez Ośrodek
Studiów i Badań Polonijnych, specjalny zeszyt poświecony diasporze
kobiet polskich, w którym znajdą się referaty wygłoszone na
tegorocznej październikowej konferencji.
Wśród tegorocznych referatów znalazły się
m.in. takie jak: Rola kobiet polskich w życiu emigracyjnym
(Helena Miziniak, Anglia); Polki na frontach II wojny światowej
(prof. W. Wróblewski); Kobiety w Polsce i w Europie (dr
Marzena Wasilewska); Św. Urszula Ledóchowska - kandydatka na
patronkę emigracji polskiej (ks. Jan Zalewski, Dania);
Przekazywanie tradycji oraz polskości na przykładzie działalności
Zofii Kossak-Szczuckiej i Klary Moniuszko (prof. Alicja
Lewanderska-Quednau, Niemcy); Rola Polek w tworzeniu
berlińskiej diaspory (dr Beata Kochan); Organizacje kobiet
polskich na Litwie (Tadeusz Macioł, Litwa - konsul honorowy RP
w Kłajpedzie); Polki w Gruzji (Manana Gelashvilli, Gruzja -
dyrektor polskiej szkoły w Tbilisi); Związek Polek w Ameryce,
jako przykład zorganizowania się polskich imigrantek w etnicznym
ruchu kobiecym (dr Joanna Dmuchała); Organizacje polonijne
kobiet w Ottawie (Mirosław Bandrowski, Kanada); Polska
emigracja małżeńska na Węgrzech (mgr Maria Felfoldi, Węgry);
Polki na Ukrainie (mgr Halina Wójcicka, Ukraina);
Sytuacja Polek w Szwecji (Teresa Sygnarek, Szwecja); Życie
polskich kobiet na płaszczyźnie rodzinnej zawodowej i społecznej w
moim mieście Lund (Julita Zelle, Szwecja). Nadesłano też wiele
wystąpień w wersji elektronicznej, m.in. Emigracja jako rytuał
przejścia - na przykładzie polskich emigrantek w Teksasie (dr
Karolina Izdebska); Kobiety w kontekście pogranicza
polsko-niemieckiego (prof. Bogdan Gębski); Agata
Kalinowska-Bouvy – prezes APAJTE (Polskiego Stowarzyszenia
Autorów, Dziennikarzy i Tłumaczy w Europie) (prof. Maria
Kalczyńska) oraz Polki w Kazachstanie (dr Medard Masłowski).
W konferencji uczestniczyli naukowcy
zajmujący się szeroko rozumianą problematyką polonijną, działacze
polonijni, członkowie zachodniopomorskiego oddziału Stowarzyszenia
„Wspólnota Polska” oraz studenci. Jak w poprzednich latach
spiritus movens konferencji był mgr Leszek Wątróbski.
5) Senacka
Komisja Spraw Emigracji i Łączności z Polakami za Granicą
Zamieszczamy nowy skład senackiej komisji po wybrach 21
października:
Łukasz Maria
Abgarowicz
Dorota
Arciszewska-Mielewczyk
Ryszard Janusz
Bender
Przemysław Jacek
Błaszczyk
Krystyna Bochenek
Barbara
Borys-Damięcka
Lucjan Cichosz
Władysław Dajczak
Janina Fetlińska
Stanisław Gogacz
Piotr Andrzej
Gruszczyński
Stanisław
Karczewski
Kazimierz Mariusz
Kleina
Maciej Klima
Paweł Klimowicz
Marek Konopka
Bronisław
Korfanty
Sławomir Kowalski
Roman Ludwiczuk
Maria
Pańczyk-Pozdziej
Zbigniew Michał
Pawłowicz
Andrzej Person
- przewodniczący Komisji
Czesław Ryszka
Sławomir Sadowski
Tadeusz Wojciech
Skorupa
Andrzej Szewiński
Piotr Zientarski
6) Sejmowa Komisja Łączności z Polakami za granicą
Zamieszczamy nowy skład komisji sejmowej po wyborach 21
października:
Adamczyk Andrzej
/PiS/
Borowski Marek
/LiD/ - przewodniczący Komisji
Czuma Andrzej
/PO/
Fabisiak Joanna
/PO/
Fedorowicz Jerzy
Feliks /PO/
Fiedler Arkady
/PO/
Krzywicki Piotr
/PiS/
Lipiński Adam
/PiS/
Łukacijewska
Elżbieta /PO/
Macierewicz
Antoni /PiS/
Nowak Maria
/PiS/
Pisalski Grzegorz
/LiD/
Radziszewska
Elżbieta /PO/
Rozpondek Halina
/PO/
Senyszyn Joanna
/LiD/
Stefaniuk
Franciszek Jerzy /PSL/
Szczypińska
Jolanta /PiS/
Tyszkiewicz
Robert /PO/
7) Związek nauczycielski w Szwecji
W Szwecji po wielu latach nastąpił przełom
w integracji środowiska nauczycielskiego. Odbyły się dwie ważne
konferencje nauczycielskie.
11-12 października w Landskronie odbyła się
konferencja poświecona Europejskiemu Portfolio Językowemu dla
języka Polskiego, organizowana przez Tadeusz Pilata i Oddział
Krakowski Stowarzyszenia Wspólnota Polska. W konferencji udział
wzięło 23 nauczycieli języka polskiego.
16-17 listopada w Göteborgu odbyła się
konferencja z udziałem 35 nauczycieli, poświęcona szerokiej
tematyce związanej z nauczaniem języka polskiego w Szwecji,
organizowana przez Magdalenę Busk i Sylwię Wieczorek.
Na konferencji w Landskronie został
powołany Związek Nauczycieli Polskich w Szwecji, którego prezesem
została wybrana Ewa Rybacka. Związek liczy obecnie 34 członków.
8) Wystawa kresowa w Paryżu
Po raz trzeci na zaproszenie Stowarzyszenia
kulturalno-oświatowego Nazareth Famille, a szczególnie Krystyny
Orłowicz Sadowskiej, przedstawiciele Opolskiego Oddziału
Stowarzyszenia „Wspólnota Polska” przywieźli kolejną wystawę o
tematyce kresowej.
Po „Katedrach i sanktuariach kresowych”
oraz „Kresach – ziemi wielu wyznań” przyszła pora na „Pamiątki
kultury kresowej”, czyli fotografie uczelni, teatrów, bibliotek
oraz innych zachowanych z dawnych czasów budowli, w których
rozwijała się niegdyś bujnie polska nauka i kultura. Tematyka
wystawy związana jest ściśle z konferencją, którą Opolska
„Wspólnota” zorganizowała dwa lata temu oraz książką pt.:
„Powojenne losy inteligencji kresowej”, zawierającą materiały z
tejże konferencji. Uroczyste otwarcie wystawy odbyło się w sali
widowiskowej Polskiej Misji Katolickiej w Paryżu, 10 listopada
b.r.
Na otwarcie przybyli min. Ks. Infułat
Stanisław Jeż, Rektor PMK we Francji, Ks. Prałat Krystian Gawron,
Ks. Józef Grzywaczewski, Rektor Seminarium Polskiego w Paryżu, i
Konsul RP w Paryżu.
Z Opola przyjechali autorzy wystawy:
Krystyna Rostocka – Prezes Opolskiego Oddziału „Wspólnota Polska”,
Stanisław Wierzgoń, fotograf i członek zarządu Oddziału, którzy
przedstawili ideę podejmowanych przez Opolski Oddział „Wspólnoty”
przedsięwzięć, mających na celu ocalenie od zapomnienia
dziedzictwa polskiej kultury za wschodnią granicą Polski.
Gościem specjalnym uroczystości był
Stanisław Nagórniak Wice-Prezes Towarzystwa Kulturalno-Oświatowego
w Kamieńcu Podolskim na Ukrainie. Przedstawił wzruszającą
prelekcję o ukochanym Podolu i jego tragicznych losach na
przestrzeni historii.
W drugiej części uroczystości wystąpił
znany piosenkarz, kompozytor i autor tekstów Krzysztof Cwynar z
zespołem „Studio Integracji”. Zaprezentował koncert pieśni
kresowych i patriotycznych oraz specjalny program poświęcony
Janowi Pawłowi II pt.: „Santo subito”.
9) V Zjazd
Federacji „Polonia”
W sobotę 17 listopada 2007 r. w duńskiej
miejscowości Nćstved odbył się V Zjazd Federacji organizacji
polskich i polsko-duńskich w Danii „Polonia”. Zjazd
zaszczycili swoją obecnością m.in. burmistrz miasta Nćstved
Henning Jensen, dyrektor Spółki Rozwoju Nćstved i okolicy Uffe
Nielsen, Konsul RP w Danii Piotr Świętach, Kierownik Wydziału
Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP
Andrzej Żywień oraz proboszcz kościoła Naszej Pani w Nćstved
ojciec Julian Bodnar. Listy do Zjazdu nadesłali: dyrektor
Departamentu Konsularnego i Polonii MSZ Andrzej Jasionowski oraz
prezydent Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych Tadeusz Adam
Pilat. W Zjeździe uczestniczyło 20 przedstawicieli organizacji
polonijnych z całej Danii.
Sprawozdanie z pracy zarządu w ostatnich
dwóch latach wygłosił przewodniczący Federacji Roman Śmigielski.
Zjazd dokonał wyboru do władz Federacji. W nowym zarządzie
Federacji „Polonia”. zasiadają: przewodniczący Roman Śmigielski,
wiceprzewodniczący Marek Kozoń, skarbnik Józef Szuster, sekretarz
Torsten Elsvor, sekretarz Małgorzata Pawłowicz oraz członkowie
zarządu: Lidia Szuster i Marek Kocuba. Zjazd podjął uchwałę
dotyczącą promocji nauczania przedmiotów ojczystych przez
organizacje członkowskie Federacji oraz udzielania wszelkiej
niezbędnej pomocy przy organizowaniu procesu nauczania języka
polskiego na obszarze objętym działaniem tych organizacji.
10) Sprawa prac nad statutem EUWP
Ponieważ propozycja nowego statutu EUWP,
rozesłana przez Krzysztofa Bystrama i przedstawiona jako wspólna
wersja komisji statutowej, nie została skonsultowana z wieloma
członkami tej komisji, nie może ona być przedmiotem jakiejkolwiek
dalszej dyskusji.
Sekretariat EUWP zaproponował sfinansowanie
zebrania komisji w Warszawie, pod warunkiem uczestnictwa
wszystkich siedmiu jej członków: Jana Brannego, Krzysztofa
Bystrama, Teresy Dudkiewicz, Andrzeja Lecha, Bogdana Kulasa,
Tadeusz Pilata i Jana Pyszki.