Komunikat
W dniach 9 – 11 października 2009 roku odbyła się w Szwecji, w
Quality Hotel Konserthuset w Malmö, międzynarodowa, konferencja
polonijna p.t. „Przyszłość Szkoły Polonijnej”, zorganizowana
przez Europejską Unię Wspólnot Polonijnych, Zrzeszenie Organizacji
Polonijnych w Szwecji oraz Konsulat Generalny RP w Malmö.
W środowiskach polonijnych zaistniała potrzeba szerokiej dyskusji
i współdziałania wszystkich podmiotów zaangażowanych w oświatę
polonijną spowodowana strukturalną i programową reformą
zaproponowaną przez Ministerstwo Edukacji Narodowej. Dodatkowymi
czynnikami były: kryzys finansowy, który dotknął wszystkie kraje,
nadchodzące wieści o likwidowaniu polskich szkół oraz fakt, że
tysiące polskich dzieci i młodzieży nadal pozbawionych jest
dostępu do nauki języka polskiego i przedmiotów ojczystych.
Dotychczas wszelkie zmiany zaproponowane przez MEN dyskutowane
były w poszczególnych krajach lub placówkach oświatowych.
Konferencja w Malmö stała się punktem przełomowym w procesie
konsultacyjnym.
Na konferencji w Malmö:
-
po raz pierwszy 32-osobowa reprezentacja oświaty polonijnej,
głównie z północnej Europy, spotkała się z przedstawicielami
odpowiednich komisji Sejmu, Senatu oraz Ministerstwa Edukacji
Narodowej i Ministerstwa Spraw Zagranicznych reprezentowanych na
najwyższym szczeblu;
-
po raz pierwszy, i to przez Panią Minister Katarzynę Hall
osobiście, została zaprezentowana najnowsza wersja „Programu
rozwoju oświaty polskiej za granicą i oświaty polonijnej na lata
2009-2011”;
-
po raz pierwszy środowiska oświatowe mogły wspólnie
skonfrontować własne poglądy na temat zachodzących i
planowanych zmian z przedstawicielami władz polskich;
-
po raz pierwszy dokonano kompleksowego przeglądu istniejących w
poszczególnych krajach systemów, problemów, zagrożeń, propozycji
rozwiązań i wzajemnych oczekiwań.
Na konferencję przybyli delegaci z jedenastu krajów Europy:
Belgii, Danii, Francji, Irlandii, Litwy, Łotwy, Niemiec, Norwegii,
Rosji, Szwecji i Wielkiej Brytanii.
Uczestnikami byli dyrektorzy i kierownicy szkół polonijnych,
przedstawiciele polonijnych organizacji oświatowych, w tym
czterech reprezentujących Polską Macierz Szkolną z Wielkiej
Brytanii, Niemiec, Belgii i Litwy oraz prezesi organizacji
członkowskich EUWP.
Konferencję swoją obecnością zaszczycili:
- Minister Edukacji Narodowej – Katarzyna
Hall,
- Wiceminister Spraw Zagranicznych – Jan
Borkowski,
- Przewodniczący Sejmowej Komisji Łączności
z Polakami za Granicą – Marek Borowski,
- Wiceprzewodnicząca Sejmowej Komisji
Łączności z Polakami za Granicą – Joanna Fabisiak,
- Wiceprzewodniczący Sejmowej Komisji
Edukacji , Nauki i Młodzieży – Tadeusz Sławecki,
- Członek Senackiej Komisji Spraw Emigracji
i Łączności z Polakami za Granicą,
Wiceprzewodnicząca Senackiej Komisji Kultury – Barbara
Borys-Damięcka,
- Prezes Stowarzyszenia Wspólnota Polska –
Maciej Płażyński,
- Ambasador RP w Królestwie Szwecji –
Michał Czyż.
W skład delegacji Ministerstwa Edukacji Narodowej obok samej
minister, wchodziła dr Grażyna Czetwertyńska, kierująca
pracami nad nową „Podstawą programową dla uczniów polskich za
granicą” oraz Dyrektor Zespołu Szkół dla Dzieci Obywateli Polskich
Przebywających Czasowo za Granicą Magdalena Bogusławska.
Ministerstwo Spraw Zagranicznych reprezentowała również Zastępca
Dyrektora Departamentu Współpracy z Polonią Marta Sęk
Spirydowicz.
Trzynastogodzinne obrady prowadził prezydent Europejskiej Unii
Wspólnot Polonijnych, Tadeusz Adam Pilat. Obrady podzielone
były na cztery sesje :
SESJA I - „Problemy i oczekiwania”, w której uczestnicy
konferencji omówili problemy nauczania języka polskiego w swoich
krajach, wskazali na sposoby ich rozwiązania i wyrazili
oczekiwania.
SESJA II - „Program rozwoju oświaty polskiej za granicą i oświaty
polonijnej”, w której Minister Edukacji Narodowej Katarzyna
Hall wygłosiła referat wprowadzający do pierwszego, głównego
tematu konferencji, referat pełen zarówno przyszłościowych wizji
jak i nowych strukturalnych rozwiązań.
SESJA III - „Podstawa programowa dla uczniów polskich za granicą”,
w której dr Grażyna Czetwertyńska przedstawiła uczestnikom
nową „Podstawą programową dla uczniów polskich za granicą”.
SESJA IV - „Nasz punkt widzenia”, w której wygłoszono 8 referatów
związanych z oświatą polonijną w Europie.
Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych zadeklarowała pisemne
wystąpienie:
-
do przewodniczącego Parlamentu Europejskiego prof. Jerzego
Buzka i Prezydenta Litwy
Dalii Grybauskaitė
w obronie polskich szkół na Litwie;
-
do Kanclerza Niemiec dr Angeli Merkel w sprawie sytuacji oświaty
polskiej w Niemczech
-
do władz polskich w sprawie lokali Szkoły Polskiej w Paryżu i
pilnego uregulowania statusu prawnego Szkolnych Punktów
Konsultacyjnych.
Uczestnicy po przedyskutowaniu i naniesieniu poprawek, przyjęli
dokument końcowy konferencji sporządzony przez Sekretarza
Generalnego EUWP, Romana Śmigielskiego, w którym wskazali
m.in. na następujące potrzeby:
-
stworzenia specjalnych jednolitych programów kształcenia,
-
opracowania specjalnych podręczników dla polskich dzieci
zamieszkałych za granicą,
-
utworzenia efektywnego systemu wspierania oświaty polonijnej i
oświaty polskiej za granicą,
-
zawierania dwustronnych umów międzynarodowych regulujących
kwestię nauczania w języku polskim za granicą,
-
stworzenia skutecznego monitoringu stopnia realizacji przez
kraje osiedlenia zobowiązań edukacyjnych dotyczących nauki
języka ojczystego, a wynikających z regulacji Unii Europejskiej
i Rady Europy,
-
wykorzystywania nowoczesnych technologii informacyjnych w
nauczaniu języka polskiego na odległość,
-
opracowanie i wdrożenie standardów przygotowania merytorycznego
i metodycznego nauczycieli pracujących w szkołach za granicą,
-
zwiększenia dostępności systemu certyfikowania znajomości języka
polskiego.
Uczestnicy konferencji:
-
podkreślili zarówno odpowiedzialność rodziców za kształcenie
dzieci w języku ojczystym, jak i odpowiedzialność Państwa
Polskiego za udzielanie pomocy różnym formom oświatowym.
-
wyrazili uznanie dla nowo opracowanej, nieobligatoryjnej
„Podstawy programowej dla uczniów polskich uczących się za
granicą” oraz grupy polskich i polonijnych ekspertów, którzy
ją opracowali.
-
uznali za podstawową sprawę zachowania zasady sprawiedliwości
przy podziale środków oraz konieczność ewolucyjnego wprowadzania
wszelkich zmian.
-
wielokrotnie wyrazili głębokie uznanie dla pomysłu i sposobu
zorganizowania konferencji oraz konieczność organizowania w
przyszłości dalszych konsultacji tego typu.
W sobotę wieczorem uczestnicy konferencji byli gośćmi Konsula
Generalnego RP w Malmö Jarosława Łasińskiego na przyjęciu w
salach recepcyjnych Konsulatu.
Konferencję zakończyły wystąpienia Poseł Joanny Fabisiak,
Senator Barbary Borys-Damięckiej i Przewodniczącego
Sejmowej Komisji Łączności z Polakami za Granicą Marka
Borowskiego, który zaprosił uczestników na przyszłoroczną
konferencję do Warszawy.
Malmö, 11 października 2009 r.
Do góry 5
